«أَلاَ إِنَّ أَوْلِيَاءَ اللّه ِ لاَ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لاَ هُمْ يَحْزَنُونَ * الَّذِينَ آمَنُوا وَ كَانُوا يَتَّقُونَ«.(1)
«آگاه باشيد كه بر دوستان خدا نه بيمى است و نه آنان اندوهگين مى شوند. همانان كه ايمان آورده و پرهيزگارى ورزيده اند».رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله ـ لَمّا سُئلَ عَن قَولِهِ تعالى: «ألاَ إنَّ أ: هُمُ الّذينَ يَتَحابُّونَ في اللّه ِ» .(2)
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ در پاسخ به سؤال از دوستان خدا فرمود : كسانى كه هرگاه ديده شوند خدا به ياد آورده شود .عنه صلى الله عليه و آله ـ لَمّا سُئلَ عَن أولِياءِ اللّه ِ ـ: الّذينَ إذا رُؤوا ذُكِرَ اللّه ُ .(3)
پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ در پاسخ به سؤال از آيه «بدانيد كه بر دوستان خدافرمود : آنان كسانى هستند كه در راه خدا به يكديگر محبّت مى ورزند.«
منابع:
1.يونس : 62 ، 63 .
2.الدرّ المنثور : 4/373 .
3.الدرّ المنثور : 4/370.
يؤمنونَ بِاللهِ و اليَومِ الآخِرِ و يأمرونَ بِالمَعروفِ و يَنهَونَ عَنِ المنکَرِ و يُسارِعونَ فِي الخَيراتِ و اولئکَ مِنَ الصّالِحِين و مايَفعَلُوا مِن خيرٍ فَلَن يُکفَرُوهُ و اللهُ عليمٌ بِالمتَّقِين(1)
»به خداوند و روز قيامت ايمان دارند و امر به معروف و نهي از منکر مي کنند و در کارهاي نيک از ديگران پيشي مي گيرند و در حقيقت آنان از صالحين هستند. و هر کار نيکويي که انجام مي دهند، هرگز درباره ي آن ناسپاسي نبينند و خداوند با متقين است«.بنابراين بر اساس آيه ي شريفه ويژگي دوستان خدا به شرح زير است: -1 ايمان به خدا و روز قيامت دارند: يؤمنونَ بِاللهِ و اليَومِ الآخِرِ
-2 امر به معروف و نهي از منکر مي کنند: يأمرونَ بِالمَعروفِ و يَنهَونَ عَنِ المنکَرِ
-3 سبقت گيرنده در نيکي ها هستند: يُسَارِعُونَ في الخَيراتِ
-4 کار ايشان مورد تقدير خداوند قرار مي گيرد: و مايَفعَلُوا مِن خيرٍ فَلَن يُکفَرُوه
-5 باتقوا و پرهيزگارند: و اللهُ عليمٌ بِالمتَّقِين.
منبع:
1. آل عمران (3)، 114 و 115 .
يا أيـُّها الذين ءامَنُوا، مَن يرتَدَّ مِنکُم عَن دينهِ فَسَوفَ يأتِي اللهُ بِقَومٍ يُحِبُّهُم و يُحِبُّونَه أذِلةٍ عَلی المؤمنينَ أعِزَّةٍ علی الکافرينَ يُجَاهِدُونَ في سَبِيلِ اللهِ و لايُخَافُونَ لومَة لائِم ذلک فضلُ اللهِ يُؤتِيهِ مَن يَشاءُ و اللهُ واسِعٌ عَلِيم(1)
«اي کساني که ايمان آورده ايد، هر کس از شما از آيين خود باز گردد (به خداوند زياني نمي رساند) خداوند جمعيّتي را مي آورد که آن ها را دوست دارد و آنان نيز او را دوست دارند، در برابر مؤمنان متواضع و در برابر کافران سرسخت و نيرومندند. آن ها در راه خدا جهاد مي کنند و از سرزنش هيچ ملامت گري هراس ندارند. اين فضل خداست که به هر کس بخواهد و شايسته ببيند، مي دهد و (فضل) خداوند وسيع و داناست.»آيه ي مبارکه، ويژگي دوستان خدا را اين گونه ترسيم مي کند:
-1 آن ها عاشق خدا بوده و جز به خشنودي او نمي انديشند: يُحِبُّهُم و يُحِبُّونَه: خداوند آنان را دوست دارد و آنان او را دوست دارند.2-دوستي با دوستان خدا: أذِلّةٍ علی المؤمنينَ: در برابر مؤمنان، متواضع و فروتن هستند.
-3 دشمني با دشمنان خدا: أعِزَّةٍ علی الکافرينَ: در برابر کافران سرسخت و نيرومند هستند.4-مجاهد در راه خدا: يُجَاهِدُونَ في سَبِيلِ اللهِ: در راه خدا جهاد مي کنند.
-5 استوار و ثابت قدم: لايُخَافُونَ لومَة لائِم: از سرزنش هيچ ملامت گري هـراس ندارند.
منبع:
1. آيه ي 54 سوره ي مائده.
همچنین دوستان خدا از شاخصه هاي برخوردار بوده اند كه به سعادت دوستي با خدا نائل شده اند که قرآن كريم اين شاخصه ها و معيارها را اينگونه بر مي شمرد:
1- نيكوكاري:«وَ أَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ»[1] نيكى كنيد، كه خداوند، نيكوكاران را دوست مىدارد.-2 وفاي به وعده و پرهيزكاري:«مَنْ أَوْفى بِعَهْدِهِ وَ اتَّقى فَإِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ»[2] كسى كه به پيمان خود وفا كند و پرهيزگارى پيشه نمايد، (خدا او را دوست مىدارد، زيرا) خداوند پرهيزكاران را دوست دارد.
-3 استقامت داشتن:
«وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ»[3] خداوند استقامت كنندگان را دوست دارد
4- به خدا توكل نمودن:
»فَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ»[4] بر خدا توكل كن زيرا خداوند متوكلان را دوست دارد.شاخصه های دیگری نیز وجود دارد که برشمردن همه آنها مجال دیگر می طلبد.
منابع:
1 . بقره 195.
2 . آل عمران76.
3 . آل عمران 146.
4 . آل عمران 159.
